Wartość Energetyczna vs Wartość Odżywcza Posiłku

by Justyna Lenda

Gdy na studiach zaczynałam swoją przygodę z dietetyką na jednym z pierwszych wykładów dowiedziałam się, co to jest wartość odżywcza i energetyczna posiłku. Uważam, że jest to na tyle ważna i podstawowa informacja, że postanowiłam  już na samym początku się nią z Tobą podzielić. Dzięki temu artykułowi dowiesz się: czy powyższe zagadnienia są istotne? Czy należy ich ściśle przestrzegać i się nimi przejmować? Jest to kluczowy temat, ponieważ bez zrozumienia podstawowych zagadnień dotyczących żywności i żywienia ciężko jest w pełni świadomie dokonywać codziennych wyborów, jakimi są np. zakupy lub komponowanie dań.

Wartość Energetyczna vs Wartość Odżywcza Posiłku fot. 1

Zdrowa, pełnoziarnista kanapka z twarożkiem

Definicje i znaczenie wartości odżywczej i energetycznej

  • Wartością odżywczą nazywa się udział poszczególnych składników odżywczych (białka, węglowodany, tłuszcze, witaminy, składniki mineralne) w danym produkcie lub daniu. Wartość odżywcza może być zapisywana w postaci procentowej (procent z dobowej realizacji zapotrzebowania na dany składnik) lub liczbowej na jednostkę wagi (najczęściej na porcję lub 100g).
  • Wartość energetyczna jest to taka ilość energii, jaką organizm może przyswoić (przetrawić) z posiłku lub produktu. Wartość ta jest wyrażana w dwóch wielkościach: kilokaloriach (kcal) i kilodżulach (kJ).

Informacje na temat wartosci odżywczej i energetycznej można znaleźć na większości opakowań. Jeżeli tak nie jest to warto wysłać zapytanie bezpośrednio do producenta danego produktu, w odpowiedzi zawsze powinnaś otrzymać pełną informację co do składu.

Jak zacząć w pełni wykorzystywać informacje o wartości odżywczej i energetycznej posiłku lub produktu?

Kiedy posiłek ma wysoką wartość energetyczną to już na początku można przypuszczać, że w większości składa się on z tłuszczów i węglowodanów. Te składniki są najlepszym nośnikiem energii. Niestety wysoki stopień energetyczności posiłku często idzie w parze z niską wartością odżywczą posiłku. Badania naukowe i liczne obserwacje wskazują na większe ryzyko pojawienia się nadwagi bądź otyłości u osób, których posiłki mają zbyt dużą wartość energetyczną.

Wartość energetyczna posiłku nie jest najważniejszym elementem, który powinien decydować o Twoich sklepowych wyborach. Oczywiście powinna mieścić się ona w wartościach optymalnych, dostosowanych do Twojego dziennego zapotrzebowania. Jednak mając na stole dwa posiłki o takiej samej energetyczności nie możemy między nimi postawić znaku równości. Spójrz na schemat poniżej:

kanapka z białego chleba+ łyżka pasztetu + 4 plasterki ogórka
versus
kanapka z ciemnego pieczywa + hummus + sałata + pomidor

W obu wariantach dostarczasz dla organizmu zbliżoną ilość energii, jednak pierwsza opcja składa się głównie z węglowodanów prostych i tłuszczy nasyconych (tych złych). Druga natomiast z węglowodanów złożonych, białka, posiada również większą ilość błonnika, tłuszczów nienasyconych (tych dobrych) oraz szeregu witamin i związków mineralnych.

Druga opcja ma zdecydowanie większą wartość odżywczą.

Zapewniam Cię, że jeżeli będziesz spożywała posiłki o wysokiej wartości odżywczej, to znacznie łatwiej pozbędziesz się tłuszczu trzewnego (to ten, co odkłada się pomiędzy narządami, tzw. „mięsień piwny”), unikniesz rozwoju nadwagi i otyłości, uchronisz się przed cukrzycą bądź chorobami sercowo-naczyniowymi.

Warto? Zdecydowanie tak!  🙂

Odwołując się do postawionych przeze mnie na początku pytań, wartość odżywcza i energetyczna posiłku/produktu są bardzo ważnymi elementami, ponieważ biorąc je pod uwagę będziesz mogła lepiej bilansować swoją dietę i dokonywać bardziej świadomych wyborów. W swojej drodze do zdrowego żywienia można wykonać pewien krok i np. przestrzegać regularności posiłków, jednak, gdy będą one źle skomponowane, to Twoje wysiłki nie przyniosą oczekiwanych rezultatów. Natomiast te dwie bazowe wartości, o których piszę są doskonałym narzędziem za pomocą którego możesz kontrolować jakość swoich posiłków i prawidłowo je bilansować.

Jak widzisz temat na pozór prosty okazuje się pierwszym ważnym filarem do zmiany nawyków na lepsze.

Wartość Energetyczna vs Wartość Odżywcza Posiłku

Warto prowadzić dzienniczek dietetyczny

Jak zacząć kontrolować wartość odżywczą i energetyczną produktów

Na początek proponuję obserwację Twoich posiłków i produktów, jakie wrzucasz do sklepowego koszyka. Przeczytaj etykiety. Jakie składniki się powtarzają i przeważają? Czy przewaga tłuszczy nad białkiem jest duża? Czy w składzie znajdują się warzywa/owoce/zioła? Jeżeli większość produktów, jakie wybierasz są tłuszczowo-węglowodanowe to czas to zmienić! Postaraj się, aby kupowane przez Ciebie produkty były bardzo podstawowe i nieprzetworzone. Dzięki temu komponowane przez Ciebie posiłki będą różnorodne i to Ty będziesz kontrolować ich wartość odżywczą i energetyczną, a nie producent.

Jeżeli do tej pory przeglądałaś etykiety tylko jako ciekawostkę, a powyższe zasady komponowania posiłków były Tobie obce, zachęcam Cię do bardziej świadomego korzystania z tych informacji. Wybierz sobie na początek dwa posiłki w ciągu dnia, które będą wpisywać się w poczet dań o wysokiej wartości odżywczej. Po pewnym czasie, gdy już to opanujesz dołóż jeszcze jeden a potem kolejny.

Dzięki przestrzeganiu tej zasady Twoje posiłki będą wartościowe i dostarczą do Twojego organizmu większości niezbędnych składników odżywczych. Będzie łatwiej zachować Ci zdrowie i piękną figurę. Jest to pierwszy i podstawowy krok w stronę zmianę nawyków na lepsze.

Powodzenia! 🙂

dietetyk kliniczny online

mgr Justyna Krzemińska (Lenda)

poradnia dietetyczna online Just Food Therapy

Podobne posty

Dołącz do dyskusji

* Publikując swój komentarz, wyrażasz zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych podanych w niniejszym formularzu. Więcej informacji znajdziesz w sekcji Polityka prywatności.

Wykorzystuję pliki cookies do prawidłowego działania bloga. Więcej informacji znajdziesz w polityce prywatności. Czy zgadzasz się na wykorzystywanie ciasteczek? Akceptuj Więcej